Kijken in de Ziel: Dé journalist bestaat niet

Weet u nog toen Maxima zei dat dé Nederlander niet bestaat? Dat heb ik nu ook na zes afleveringen ‘Kijken in de Ziel’ met journalisten van Coen Verbraak.

We zagen oorlogsverslaggever Arnold Karskens die op zijn sloepje voor het cruiseschip uit wil varen om de machthebbers te waarschuwen. Frits van Exter van Vrij Nederland wil graag nieuws en achtergronden brengen, maar ziet anderen graag tot actie over gaan. En Clairy Polak wil eigenlijk alleen maar vragen stellen. Dé journalist bestaat niet. Maar gelukkig is er wel dé journalistiek.

Alleen welke kant gaat die op? Wordt de krant ontbundeld met Blendle? Blijven kranten en weekbladen wel bestaan? Is er nog geld voor onderzoeksverhalen? ACHTER DE FEITEN durft het aan en zet de eerste stappen in de journalistiek.

Karskens zegt in de laatste aflevering dat de journalistiek twee functies heeft, een beschrijvende en waarschuwende. Voor tv- en radiojournalist Sven Kockelmann is het vak nog net geen roeping, maar hij ziet zichzelf wel als ‘hoeder van de waarheid’. Maar dan moet er wel wat op papier komen. Op een leeg scherm moet wel écht iets staan. ‘Geen do-re-mi-verhaaltjes’, zoals Johan Derksen het zegt.

Er zijn initiatieven en fondsen genoeg om de journalistiek te helpen om goede verhalen te maken en het vak te vernieuwen. Zo bleek ook onlangs uit een artikel van het NRC Handelsblad dat de helft van de nieuwe journalistieke projecten na vier jaar niet meer bestaat. De subsidies voor nieuwe ideeën van het Stimuleringsfonds moesten op. Een trieste conclusie. De meeste journalisten bij Verbraak geloofden dat de krant er in ieder geval over tien jaar nog was. Zo’n vaart met vernieuwing lijkt het niet te lopen.

Bij Verbraak zaten slechts twee ‘vernieuwers’ aan tafel, namelijk Rob Wijnberg van De Correspondent en Dominique Weesie van PowNed. Wijnberg bewijst dat het op een andere manier kan. Hij wil dat journalisten zo vrij mogelijk zijn – zonder deadlinedruk en gebrek aan ruimte – om een dossier op te bouwen. Toch was niet iedereen in de serie te spreken over De Correspondent. ‘Te zweverig’ zegt Bart Middelburg van het Parool. ‘Oersaai. Te lange teksten’, zei Weesie. PowNed, de dagelijkse actualiteitenrubriek van Weesie, legde zonder twijfel iets bloot zei Marike Stellinga van NRC Handelsblad, maar is niet per se nieuwe journalistiek.

Als ACHTER DE FEITEN willen wij de werkwijze van Karskens ter harte nemen en zijn op onderzoek uitgegaan. Maar aan de onderzoeksjournalistiek werd in ‘Kijken in de Ziel’ weinig aandacht geschonken. Ik heb de term in ieder geval niet vaak voorbij horen komen. Wij zijn aan de slag met een verhaal dat iets uit de Nederlandse samenleving beschrijft, maar ook waarschuwt.

En zoals de oorlogsverslaggever ook zei: ‘Een goed verhaal is je het leven waard’. Journalisten moeten de consequenties van hun verhalen durven nemen. Maar dat had hij eigenlijk nog niet meegemaakt. Daarom sprak hij de onderzoeksjournalist wel aan. ‘Om echte dirt naar boven te halen, wat er ook echt toe doet, moet je de consequenties durven nemen’, zegt Karskens. Hij haalt het verhaal van Edward Snowden en Glenn Greenwald aan. ‘De journalist heeft geen makkelijker leven’.

Of het vernieuwend is waar ACHTER DE FEITEN mee bezig is dat moet de journalistiek maar bepalen. Wij proberen ons beste beentje voort te zetten. Hopelijk kunnen wij een van de duizend bloemen zijn, zoals Stellinga sprak over nieuwe journalistieke initiatieven, die groeit en kan blijven bloeien in de journalistiek. Op papier of digitaal. Dat zien we wel. Uiteindelijk is de journalistiek zoals Bart Middelburg zegt: ‘Het is stukjes tikken’.

Categorieën:Uncategorized

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s